blauwe_maandag-150x150Blue Monday. Een bedenksel dat de maandag van de laatste volle week in januari de meeste mensen treurig en neerslachtig zouden zijn. Zo’n negatieve verwachting kan best eens werkelijkheid worden. Als je al niet neerslachtig was, dan zou je het kunnen worden omdat het nu eenmaal Blue Monday is. Stel dat je in een dip zit, wat kun je dan doen om jezelf te helpen? Ongeacht de trigger van je neerslachtigheid kan de volgende tip je wellicht helpen: Activeer je prefrontale cortex.

Hoe doe je dat?

Neem hele eenvoudige beslissingen en koppel kleine acties aan die beslissingen. Besluit bijvoorbeeld wat je wilt drinken, thee of koffie. Als je de beslissing hebt genomen, zet dan vervolgens water op en maak thee of zet koffie. Of neem de beslissing om een artikel te lezen over een onderwerp dat je interesseert. Zoek vervolgens dat artikel op en lees het. Of neem de beslissing om een stapje te zetten in het bijwerken van je administratie. Koppel aan die beslissing de actie om je papieren te sorteren in betekenisvolle stapeltjes. Je kleine beslissing kan van alles zijn, als het maar een klein beetje belangrijk voor je is. Vraag niet van jezelf om grote beslissingen te nemen en hele belangrijke levenskeuzes te maken, hou je keuzes klein vandaag. Dikke kans dat je Blue Monday een heel stuk prettiger verloopt dan je had verwacht en je zelfs aan het einde van de dag een opgewekt gevoel van voldoening kan hebben.

Waarom werkt dit?

Als je in een dip zit kan alles je teveel zijn. Je blijft liggen onder je dekbed, omdat opstaan voelt als een enorme inspanning. Je sleept jezelf door de dag. Niks geeft plezier. Niks voelt de moeite waard. Als je je zo down voelt is je limbisch systeem “de baas” over je prefrontale cortex. Je bent als het ware overgeleverd aan je negatieve gevoelens, zorgen en angsten. Dat maakt het moeilijk om besluiten te nemen. Je komt in een neerwaartse spiraal terecht. Als je jezelf oplegt dat je “de beste” beslissing moet nemen, dan word je vervolgens verlamd door je hoge eisen. Je neemt maar helemaal geen beslissing meer, want niks voelt goed. In plaats van “de beste keuze” maken, kun je beter van jezelf vragen om “een keuze” te maken. Goed genoeg, is goed genoeg. Als je kleine beslissingen neemt dan gaat dat samen met het formuleren van intenties en het stellen van doelen. Dat soort positieve hersenactiviteit vindt plaats in je prefrontale cortex en reduceert zorgen en angsten.

Het nemen van beslissingen helpt ook om te voorkomen dat je toegeeft aan negatieve impulsen en gewoontes. En daarnaast helpt het nemen van beslissingen om je perceptie van je werkelijkheid te veranderen. Je gaat andere dingen zien, doordat je hersenen op andere dingen gefocust zijn. En door beslissingen te nemen pak je je problemen aan en dat kalmeert je limbisch systeem.

Hoewel in gedachten een beslissing nemen al beter is dan geen beslissing nemen, is er nog een cruciale schakel om uit je dip te komen: koppel aan je beslissing een kleine actie. Als je een kleine beslissing neemt en vervolgens een kleine actie neemt in de richting van je doel, dan komt er dopamine vrij in je nucleus accumbens. Dat geeft een geluksgevoel, het is een beloning voor je brein. Daarnaast is het nemen van een volgende kleine beslissing stukken makkelijker vanuit beweging dan vanuit stilstand. Zo ontstaat een opwaartse spiraal.