Er is een voordeel aan het voeren van een gesprek aan de hand van een vooraf bedachte structuur. Dat merken we in onze trainingen en teambegeleidingen en we krijgen diezelfde feedback van professionals die de progressiegerichte aanpak gebruiken. Doordat de vragen op papier staan is er een soort “externe instantie” die verantwoordelijk is voor hoe het gesprek verloopt. Vragen die misschien een beetje eng zijn om te stellen worden gemakkelijker gesteld omdat dat nu eenmaal de volgende vraag is die op het papier staan dat je hebt afgesproken te gebruiken in het gesprek. Zo zijn mensen niet zo geneigd om ten aanzien van iets dat ze goed hebben aangepakt door te vertellen. Schroom, bescheidenheid en niet willen opscheppen zijn daarvan bijvoorbeeld de reden. Terwijl als de vragen op papier staan en ze worden gesteld, de doorvragen ten aanzien van een succesvolle ervaring juist een rijkheid aan nieuwe inzichten opleveren.
Een ander voorbeeld van het voordeel van het volgen van een vooraf bedachte structuur is teams die willen wennen aan feedback geven aan elkaar. In het boek Progressie door zelfcoaching staat een teamexperiment dat draait om feedback geven en dat gebruik maakt van een vragenlijstje aan de hand waarvan teamleden elkaar interviewen. Het blijkt dat teamcoaches die gebruik maken van dit experiment daarmee goede ervaringen hebben in de teams die ze coachen. Het wordt ervaren als een veilige manier om te wennen aan met elkaar in gesprek gaan en feedback geven.
Senja Alders, trainer en (team)coach stuurde ons bijvoorbeeld deze ervaring:
“Bij de 1e bijeenkomst van een teamcoaching heb ik een huiswerkopdracht meegegeven aan een team waarin de samenwerking al 2 jaar niet goed meer was. Deze opdracht is als volgt:
Interview elkaar over de onderlinge samenwerking. Vorm met iedere collega uit je team een duo. De een stelt de ander de onderstaande vragen. Luister naar de ander, stel vragen en zorg dat je goed begrijpt wat de ander tegen je zegt. Draai daarna de rollen om. Duur in totaal max 15 min.
1. Wat waardeer je in mij als collega?
2. Wat vind je eventueel soms nog lastig in de samenwerking met mij?
3. Hoe zou je de komende weken merken dat wij goed samenwerken?
4. Wat kunnen wij samen doen om een betere teamsamenwerking een stapje dichterbij te krijgen?
Al meteen bij de 2e bijeenkomst vertelden de teamleden dat deze opdracht goud was: ze waren weer met elkaar in gesprek gekomen, hadden meer begrip voor elkaar gekregen en ook weer belangstelling in elkaar. Het was een prima basis om de verdere teamcoaching op door te bouwen. Dank voor de oefening!”

In onze trainingen plaatsen we deelnemers afwisselend in verschillende rollen, in de rol van coach, in de rol van cliënt, kind of student en in de rol van observator. Dit levert meestal  compleet verschillende ervaringen op. Zo zegt de beginnende progressiegerichte coach vaak dat hij vond dat de cliënt zo langzaam vooruit ging, zegt de observator vaak dat hij de letterlijke samenvattingen van de coach irritant vond en zegt de cliënt vaak dat hij in korte tijd zoveel verder is gekomen in zijn denken. Maar het komt maar zelden voor dat mensen zeggen “Ach, het was allemaal niet echt”. Integendeel, hoewel men rationeel weet dat het een oefensituatie betreft, toch voelt het heel echt. Voor zowel de cliënt als de coach als de observator.
In het boek van Milton Ericskon, my voice will go with you, staat een mooi stukje over “leren door te ervaren”:
“Ik (Erickson) zei tegen mijn zoon Lance dat hij geen snoepjes meer mocht. Ik zei hem dat hij al genoeg had gehad. De volgende ochtend werd hij heel blij wakker. Hij vertelde me:”Ik heb de hele zak opgegeten”. En toen ik hem liet zien dat de zak nog vol met snoepjes zat, dacht hij dat ik zeker even weg was gegaan en nieuwe had gekocht, want hij wist zeker dat hij ze had opgegeten. En dat had hij ook – in zijn droom.”
Erickson vervolgt: ”Leren door te ervaren is het meest leerzaam. Je kunt alle zwemslagen leren terwijl je op een pianokruk ligt op je buik. Je kunt je ritme, ademhaling, hoofdbewegingen, voet bewegingen enzovoort uitvoeren. Maar als je vervolgens in het water terecht komt kun je alleen maar poedelen zoals een hondje. Je moeten leren zwemmen in water. Ervaringsleren is het meest belangrijke. Ervaringsleren is een individuele aangelegenheid. Ervaringsleren kan het best gedaan worden door het simpelweg te ervaren en niet door tijdens de ervaring te  analyseren wat je ervaart. Het werkt beter om pas te gaan analyseren een tijdje nadat je de ervaring hebt gehad.”
Dit is ook één van de redenen waarom wij niet aan het einde van onze trainingen evalueren wat mensen ervan vonden. In plaats daarvan helpen we ze een implementatie-intentie te formuleren omtrent wat ze willen gaan uitproberen. Het ervaringsleren gaat zo verder tussen de trainingssessies. En dat ervaringsleren is ook het meest overtuigend. Ervaringsleren is daarmee een zelfovertuigingstechniek. In plaats van naar iemand te luisteren die je vertelt hoe goed iets werkt, ervaar je zelf wat werkt en zo overtuig je jezelf wat je wilt toepassen en wat niet.
NOAM trainingen
 
 

In 1999 kwam ik in aanraking met de oplossingsgerichte therapie aanpak en in de jaren die volgden ontwikkelden mijn collega Coert Visser en ik de huidige Progressiegerichte Aanpak. De zevenstappen-aanpak van progressiegericht helpen is een van de gespreksstructuren die wij ontwikkelden.

Klik hier om meer te lezen

Zelfcoaching. Dat kan volgens mij een goed alternatief zijn voor coaching. Mensen kunnen denk ik veel problemen zelf oplossen. Zelfcoaching kan kort duren, bijvoorbeeld als je jezelf tot de orde te roept als je aan het piekeren slaat. Het kan ook een zelfcoachingstraject worden, waarbij je op gezette tijden stil staat bij je probleem en jezelf een stapje verder helpt.
Er zijn veel manieren om jezelf te helpen en waarschijnlijk doe je, bewust of onbewust, al van alles wat voor jou werkt. Maar hoe doe je het zelf zodat het ook echt helpt? Je wilt jezelf immers niet van de regen in de drup helpen. Een extra glas wijn drinken als je je zorgen wilt vergeten werkt misschien even, maar heeft ook schadelijke bijeffecten en je zorgen komen terug als je je roes hebt uitgeslapen. Sommige manieren om jezelf te helpen werken nu eenmaal beter dan andere. En vaak is dat wat voor ons werkt niet wat we intuïtief zouden verwachten.
Een tijdje geleden deed ik nodigde ik mensen via deze site uit om deel te nemen aan een zelfcoachingsexperiment. De zeven zelfcoachingsexperimenten waaruit mensen konden kiezen waren allemaal gebaseerd op wetenschappelijke inzichten over wat werkt.
Eén van de experimenten was het “progressie-experiment”. Het progressie experiment kun je hier inzien.
Enkele ervaringen van mensen die dit experiment deden waren de volgende:

•  Door er dagelijks mee bezig te zijn ervaar je dat je meer vooruit gaat. Je ziet meer mogelijkheden voor het toepassen en zo ga je nog meer vooruit.
• Ik zie duidelijk mijn progressie en ik ben me bewust dat ik vooruit ga in het leren van wat ik wil leren. Nu ben ik er nog meer van overtuigd dat dit is waar ik mee bezig wil zijn.
• Ik was me bewust van het feit dat jij me na een tijdje zou gaan vragen hoe het experiment was bevallen en dat motiveerde me om ermee aan de slag te gaan
• Ik ben me bewuster geworden van het belang “gewoon te beginnen”.
• Door de tijd te beperken ga ik gerichter nadenken over wat ik kan bereiken in die tijd en evalueer ik ook na die tijd.
• De omschrijving van mijn doelen werd steeds concreter en daarmee ook de weg ernaar toe.
• Ik heb veel winst geboekt, niet alleen ten aanzien van het doel dat ik wilde bereiken maar ook op andere gebieden. Dat is erg stimulerend om te merken. Het is leuk een beetje gegroeid te zijn. daar kan ik een volgende keer ook van profiteren als ik eerst denk dat een doel onhaalbaar is.
• Door het doel en de reden waarom het belangrijk voor me is op te schrijven, is mijn focus helderder en concreter. De vervolgstappen rollen er dan gemakkelijk uit.
• Door maar een half uur de tijd te nemen merk ik dat ik zin heb om te vlammen, omdat het een hele overzichtelijke korte actie is waarbij ik me ook niet wil laten afleiden gezien de korte tijd
• Dagelijks nadenken over je vervolgstappen maken het makkelijk om de volgende dag verder te gaan.

NOAM trainingen